{"id":1701,"date":"2006-05-10T23:20:46","date_gmt":"2006-05-10T21:20:46","guid":{"rendered":"http:\/\/psikologjia.com\/?p=127"},"modified":"2006-05-10T23:20:46","modified_gmt":"2006-05-10T21:20:46","slug":"ndikimi-i-familjes-ne-edukaten-e-femijes-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/psikologjia.com\/wordpress2\/s9-interaktiv\/c59-diskurse\/ndikimi-i-familjes-ne-edukaten-e-femijes-2\/","title":{"rendered":"Ndikimi i familjes n\u00eb edukat\u00ebn e f\u00ebmij\u00ebs"},"content":{"rendered":"<p align=\"justify\">Nj&euml; kapitull i zgjedhur dhe i p&euml;rkthyer nga libri i ALFRED ADLER-it &quot;Wozu leben wir&quot; (P&euml;r &ccedil;ka jetojm&euml;)<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p align=\"justify\">Q&euml; nga &ccedil;asti i lindjes foshnja k&euml;rkon lidhjen me n&euml;n&euml;n. Ky &euml;sht&euml; q&euml;llimi i l&euml;vizjeve t&euml; saja. Shum&euml; muaj me radh&euml; n&euml;na luan nj&euml; rol jashtzakonisht t&euml; r&euml;nd&euml;sish&euml;m n&euml; jet&euml;n e saj (foshnjes); gati se plot&euml;sisht gjith&ccedil;ka varet nga ajo. N&euml; k&euml;t&euml; situat&euml; zhvillohen fillet e aft&euml;sive p&euml;r jet&euml; n&euml; bashk&euml;si. N&euml;na i ofron foshnjes lidhjet e para me nj&euml; krijes&euml; tjet&euml;r njerzore, dhe interesi i par&euml; n&euml; dik&euml;nd tjet&euml;r se vet&euml;vetja. Ajo &euml;sht&euml; ura e par&euml; p&euml;r jet&euml; n&euml; bashk&euml;si, dhe nj&euml; foshnje, e cila nuk mund t&euml; krijoj lidhje me n&euml;n&euml;n e saj apo ndonj&euml; njeri tjet&euml;r, i cili e merr rolin e saj mbarimi (i foshnjes) do t&euml; ishte i pashmangsh&euml;m.&nbsp;<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">Kjo lidhje &euml;sht&euml; aq&euml; e thell&euml; dhe e gj&euml;r&euml; sa q&euml; ne n&euml; vitet e m&euml;vonshme kurr&euml; nuk do t&euml; jemi n&euml; gjendje &ccedil;far&euml;do tipari ta cil&euml;sojm&euml; me siguri si ndikim i trashigimis&euml;. &Ccedil;do prirje q&euml; ne do mund ta konsiderojm&euml; si trashiguese &euml;sht&euml; p&euml;rshtatur nga n&euml;na, e ushtruar, e formuar dhe gjith&euml;mon&euml; &euml;sht&euml; tejkaluar. Shkatht&euml;sit&euml; e saj, apo mang&euml;sia e tyre kan&euml; ndikuar n&euml; t&euml; gjitha mund&euml;sit&euml; ekzistuese n&euml; f&euml;mij&euml;n. Me &#39;shkatht&euml;sin&euml;&#39; e nj&euml; n&euml;ne ne nuk mendojm&euml; asgj&euml; tjet&euml;r p&euml;rve&ccedil; aft&euml;sis&euml; s&euml; saj t&euml; bashkpunoj me f&euml;mij&euml;n, ta p&euml;rfitoj p&euml;r bashkpunim n&euml; k&euml;t&euml; shoq&euml;ri. Kjo shkatht&euml;si nuk mund t&euml; m&euml;sohet n&euml;p&euml;rmjet rregullave. &Ccedil;do dit&euml; sjell situata t&euml; reja. Mir&euml;po, ka raste n&euml; t&euml; cilat ajo duhet t&euml; d&euml;shmoj zgjuarsin&euml; dhe mir&euml;kuptimin e saj p&euml;r nevojat e f&euml;mij&euml;s. Ajo mund t&euml; jet&euml; e shkath&euml;t vet&euml;m n&euml;se ajo e p&euml;rgjon f&euml;mij&euml;n me p&euml;rplot dashuri, n&euml;se ajo p&euml;rpiqet t&euml; fitoj simpatin&euml; dhe p&euml;r t&#39;ia siguruar sh&euml;ndetin dhe mir&euml;qenien.&nbsp;<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">Q&euml;ndrimi i saj tregohet n&euml; t&euml; gjitha veprimet e saj. Kurdo, sa her&euml; q&euml; ajo e merr f&euml;mij&euml;n, e mban f&euml;mij&euml;n n&euml; krah, bisedon me t&euml;, e pastron apo ushqen ajo ka mund&euml;si t&#39;i ngushtoj lidhjet edhe m&euml; shum&euml; me f&euml;mij&euml;n. N&euml;se ajo p&euml;r detyrat e saj nuk &euml;sht&euml; e edukuar apo nuk can kok&euml;n p&euml;r to, ajo nuk mund t&euml; ndihmohet dhe f&euml;mija b&euml;n rezistenc&euml;n e tij. N&euml;se ajo kurr&euml; nuk ka m&euml;suar se si duhet pastruar f&euml;mija, a &euml;sht&euml; ky pastrim p&euml;r at&euml; (f&euml;mij&euml;n) nj&euml; p&euml;rvoj&euml; e pak&euml;ndshme, t&euml; cil&euml;n n&euml;na nuk ia m&euml;son por i jep shkas t&euml; zbrapset. E shkath&euml;t duhet t&euml; jet&euml; m&euml;nyra e n&euml;n&euml;s kur ajo e v&euml;n f&euml;mij&euml;n n&euml; krevatin e tij, megjith&euml; l&euml;vizjeve dhe zhurm&euml;s q&euml; shkakton ajo, t&euml; vendos&euml; se a duhet ta l&euml;r&euml; vet&euml;m apo duhet t&euml; q&euml;ndroj pran&euml; tij (f&euml;mij&euml;s). Ajo duhet t&#39;i kuptoj t&euml; gjitha rrethanat e f&euml;mij&euml;s &#8211; ajrin e past&euml;r, temperatur&euml;n e dhom&euml;s, ushqimin, koh&euml;n e gjumit, zakonet trupore, past&euml;rtin&euml;. &Ccedil;do her&euml; ajo krijon mund&euml;sin&euml; p&euml;r f&euml;mij&euml;n q&euml; ta dashuroj&euml; at&euml;, apo t&euml; mos e dashuroj&euml;, t&euml; bashkpunoj&euml; me t&euml; (n&euml;n&euml;n) apo t&euml; refuzoj&euml; k&euml;t&euml; bashk&euml;punim.<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">Shkatht&euml;sia e n&euml;n&euml;s n&euml; vete nuk ka asgj&euml; enigmatike. &Ccedil;do shkatht&euml;si &euml;sht&euml; rezultat i ushtrimit shum&euml;vje&ccedil;ar&euml; dhe flijim. P&euml;rgatitja p&euml;r n&euml;n&euml;si n&euml; jet&euml; fillon&euml; shum&euml; her&euml;t. Hapat e par&euml; mund t&euml; v&euml;rehen n&euml; q&euml;ndrimin e vajzave ndaj f&euml;mij&euml;ve t&euml; vegj&euml;l, n&euml; dashurin&euml; e tyre ndaj f&euml;mij&euml;ve t&euml; vegj&euml;l dhe ndaj d&euml;shir&euml;s s&euml; tyre p&euml;r t&euml; ardhmen. Nuk &euml;sht&euml; e preferueshme q&euml; djemt&euml; dhe vajzat t&euml; edukohen ashtu sikur t&euml; ken&euml; para veti sakt&euml;sisht detyra t&euml; ngjashme. N&euml;se d&euml;shirojm&euml; t&euml; kemi n&euml;na t&euml; shkath&euml;ta, dhe ashtu q&euml; ato ta pranojn&euml; parashikimin q&euml; ato t&euml; beh&euml;n n&euml;n&euml;, dhe n&euml;n&euml;sin&euml; e shofin si veprim krijues dhe nuk d&euml;shp&euml;rohen nga roli i tyre, n&euml;se n&euml; jet&euml;n e m&euml;vonshme q&euml;ndrojn&euml; para k&euml;saj.<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">Fatkeq&euml;sisht sot n&euml; kultur&euml;n ton&euml; rolin e n&euml;n&euml;sis&euml; s&euml; gruas shpesh&euml;her&euml; e trajtojm&euml; si di&ccedil;ka t&euml; rangut t&euml; dyt&euml;. N&euml;se djemt&euml; duhen m&euml; shum&euml; se vajzat, n&euml;se roli i tyre vlen&euml; si i ep&euml;rsuar, &euml;sht&euml; e natyrshme se vajzat detyr&euml;n e tyre t&euml; ardhshme ta pranojn&euml; me neveri dhe antipati. Askush nuk&euml; mund t&euml; jet&euml; e\/i k&euml;naqur me nj&euml; pozit&euml; dyt&euml;sore. N&euml;se vajzat (t&euml; cilat nuk e pranojn&euml; pozit&euml;n dyt&euml;sore) e tilla martohen dhe perspektiv&euml;n e tyre e kan&euml; tek\/me f&euml;mij&euml;t ato do shprehin neverin&euml; e tyre n&euml; nj&euml; m&euml;nyr&euml; apo tjet&euml;r. Ato nuk g&euml;zohen p&euml;r k&euml;t&euml;, ato nuk e ndiejn&euml; at&euml; me pas&euml; f&euml;mij&euml; si vep&euml;r krijuese dhe interesante: ndoshta kjo &euml;sht&euml; v&euml;sht&euml;rsia m&euml; e madhe e shoq&euml;ris&euml; son&euml; e q&euml; shum&euml; pak&euml; po punohet n&euml; mposhtjen e saj. E mira e gjith&euml; shoq&euml;ris&euml; njerzore varet nga q&euml;ndrimi i grave p&euml;rball&euml; n&euml;n&euml;sis&euml;. Gati gjith&euml;kund roli i gruas n&euml; jet&euml; n&euml;nvleft&euml;sohet dhe shikohet si e rangut t&euml; dyt&euml;. Q&euml; n&euml; vogli djemt&euml; i shikojn&euml; pun&euml;t sht&euml;piake nga lart posht&euml; sikur t&euml; ishin nj&euml; send i sh&euml;rb&euml;tor&euml;ve, sikur t&euml; ishin n&euml;n dinjitetin e tyre, q&euml; ndonj&euml;her&euml; t&euml; ngrehin, l&euml;vizin nj&euml;r&euml;n dor&euml; p&euml;r ndihm&euml; n&euml; pun&euml;t e sht&euml;pis&euml;. Ekonomia dhe puna sht&euml;piake shum&euml; shpesh nuk konsiderohen si pun&euml;, pun&euml; k&euml;to q&euml; mund t&#39;i b&euml;jn&euml; grat&euml;, por si rropatje p&euml;r t&euml; cilat (grat&euml;) jan&euml; t&euml; d&euml;nuara. N&euml;se p&euml;r nj&euml; grua pun&euml;t e sht&euml;pis&euml; jan&euml; nj&euml; art q&euml; i lidh&euml; interesat e saj dhe n&euml;p&euml;rmjet saj ajo ndrit&euml; jet&euml;n e bashk&euml;njerz&euml;ve t&euml; saj dhe pasuron, nga kjo ajo mund t&euml; nd&euml;rtoj&euml; nj&euml; pun&euml; t&euml; ngjashme me &ccedil;do pun&euml; tjet&euml;r n&euml; bot&euml;. N&euml;se, nga ana tjet&euml;r, kjo pun&euml; p&euml;r burra vler&euml;sohet si e n&euml;n&ccedil;muar, ne nuk duhet t&euml; habitemi n&euml;se grat&euml; e refuzojn&euml; rolin e tyre fem&euml;ror, ta kund&euml;rshtojn&euml; dhe t&euml; shkojn&euml; n&euml; at&euml; drejtim e t&euml; argumen<br \/>\ntojn&euml; &#8211; &ccedil;ka duhet t&euml; jet&euml; e vet&euml;kuptueshme &#8211; se grat&euml; jan&euml; t&euml; barabarta me burrat, dhe se ato nuk kan&euml; m&euml; pak t&euml; drejta p&euml;r v&euml;mendje dhe n&euml; mund&euml;sin&euml; p&euml;r zhvillimin e aft&euml;sive t&euml; tyre. &Euml;sht&euml; e v&euml;rtet&euml; se, Aft&euml;sit&euml; mund t&euml; zhvillohen vet&euml;m me an&euml; t&euml; ndjenj&euml;s s&euml; p&euml;rgjegj&euml;sis&euml; sociale; por ndenja shoq&euml;rore do t&#39;i shpiej grat&euml; n&euml; rrug&euml;n e drejt&euml;, poashtu edhe pa kufizimet e jashtme dhe ngushtimit t&euml; rregullave, t&euml; cilat pengojn&euml; zhvillimin e tyre.<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">Aty ku roli i gruas n&euml;n&ccedil;mohet, harmonia n&euml; martes&euml; &euml;sht&euml; e prishur. N&euml;se nj&euml; grua edukimin e f&euml;mij&euml;s e shef si pun&euml; t&euml; pavler&euml; &euml;sht&euml; e pamundur t&euml; gjej&euml; durimin, p&euml;rkujdesjen, mir&euml;kuptimin, q&euml; jan&euml; aq t&euml; nevojshme p&euml;r t&#39;iu mund&euml;suar f&euml;mij&euml;ve nj&euml; pozicion t&euml; p&euml;rshtatsh&euml;m p&euml;r hyrje n&euml; jet&euml;n e tyre. Nj&euml; grua, e cila &euml;sht&euml; e pak&euml;naqur me rolin e saj dhe ka nj&euml; q&euml;llim t&euml; jet&euml;s q&euml; i pengon asaj t&euml; mbaj&euml; lidhjet m&euml; t&euml; mira me f&euml;mij&euml;t e saj. Q&euml;llimi i saj nuk ka drejtim t&euml; nj&euml;jt&euml; sikur edhe ai i f&euml;mij&euml;ve; ajo merret m&euml; shum&euml; me at&euml; t&euml; argumetoj&euml; mbizot&euml;rimin e saj; dhe p&euml;r k&euml;t&euml; f&euml;mij&euml;t jan&euml; shkurt nj&euml; ngarkes&euml; dhe nj&euml; shmangie. N&euml;se ne, rasteve t&euml; d&euml;shtuara iu kthehemi mbraba dhe i p&euml;rcjellim, gati gjith&euml;mon&euml; gjejm&euml; se n&euml;na nuk i ka p&euml;rmbushur mir&euml; detyrat e saja, ajo nuk i ka siguruar f&euml;mij&euml;s nj&euml; fillim t&euml; p&euml;rshtatsh&euml;m. N&euml;se n&euml;nat d&euml;shtojn&euml;, n&euml;se ato me detyrat e tyre jan&euml; t&euml; pak&euml;naqura dhe s&#39;kan&euml; kurr&euml;far&euml; k&euml;naq&euml;sie me to, e t&euml;r&euml; njerzia &euml;sht&euml; n&euml; rrezik.&nbsp;<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">Megjithat&euml;, ne nuk mund ta fajsojm&euml; n&euml;n&euml;n p&euml;r d&euml;shtimin e saj. Nuk ka faj. Ndoshta vet&euml; n&euml;na nuk &euml;sht&euml; e edukuar p&euml;r bashk&euml;punim. Ndoshta ajo n&euml; martes&euml;n e saj &euml;sht&euml; e shtypur dhe e pak&euml;naqshme. Gjendja, q&euml; ndodhet ajo e huton dhe turturon vetvet&euml;n, nganj&euml;her&euml; ajo humb&euml; shpres&euml;n dhe d&euml;shp&euml;rohet. Zhvillimi i sh&euml;ndosh&euml; i nj&euml; jete familjare &euml;sht&euml; i k&euml;rc&euml;nuar nga shum&euml; pengesa. Kur n&euml;na &euml;sht&euml; e s&euml;mur&euml; ajo ndoshta ka d&euml;shir&euml;n m&euml; t&euml; mir&euml; ta nd&euml;rtoj mardh&euml;nien e plotkuptimt me f&euml;mij&euml;t, mir&euml;po ajo ndihet shum&euml; e dob&euml;t p&euml;r k&euml;t&euml;. N&euml;se ajo shkon t&euml; punoj&euml; kur t&euml; kthehet n&euml; sht&euml;pi ajo ndihet e lodhur. N&euml;se kushtet ekonomike jan&euml; t&euml; k&euml;qia f&euml;mija vuan nga mang&euml;sia n&euml; ushqim, vesh&euml;mbathje dhe strehimi i pamjaftuesh&euml;m. S&euml; k&euml;ndejmi nuk jan&euml; p&euml;rvojat e f&euml;mij&euml;s q&euml; p&euml;rcaktojn&euml; veprimet e tija, por rrjedhimet q&euml; vijn&euml; nga p&euml;rvojat e tija. N&euml;se ne hulumtojm&euml; jet&euml;n e nj&euml; f&euml;mije q&euml; duhet kujdesur p&euml;r t&euml; ne gjejm&euml; v&euml;sht&euml;rsit&euml; n&euml; mardh&euml;niet mes tij dhe n&euml;n&euml;s; mir&euml;po t&euml; nj&euml;jtat v&euml;shtir&euml;si i gjejm&euml; edhe te f&euml;mij&euml;t tjer&euml;. K&euml;tu kthehemi te nj&euml; pik&euml;pamje themelore t&euml; psikologjis&euml; individuale: nuk ka asnj&euml; shkak t&euml; detyruesh&euml;m p&euml;r zhvillimin e cil&euml;sive t&euml; caktuara, mir&euml;po f&euml;mija mund t&#39;i shfryt&euml;zoj p&euml;rvojat n&euml; kuptimin e q&euml;llimit t&euml; tij dhe ato t&#39;i kthej n&euml; thell&euml;si. Ne psh. nuk mund t&euml; themi se, nj&euml; f&euml;mij&euml; do t&euml; b&euml;het kriminel n&euml;se ai &euml;sht&euml; i ushqyer keq. Ne duhet t&euml; shofim &ccedil;far&euml; rrjedhimesh ka nxjerr&euml;.&nbsp;<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">&Euml;sht&euml; leht&euml; p&euml;r t&#39;u v&euml;rejtur n&euml;se nj&euml; grua, e cila &euml;sht&euml; e pak&euml;naqur me rolin e saj fem&euml;ror, p&euml;son v&euml;shtir&euml;si dhe tensionime. Hulumtimet kan&euml; v&euml;rtetuar se nevoja e n&euml;n&euml;s p&euml;r t&#39;i mbrojtur f&euml;mij&euml;t e saj &euml;sht&euml; m&euml; e madhe se &ccedil;do mbikqyrje tjet&euml;r. Te kafsh&euml;t, psh. te mijt&euml; e kanaleve dhe majmunat, shtytja n&euml;n&euml; &euml;sht&euml; m&euml; i theksuar se shtytja seksuale dhe ushqimore; n&euml;se ato do duhej t&euml; vendosnin se cilin qejf do ta d&euml;gjonin m&euml; par&euml;, roli i n&euml;n&euml;s do t&euml; kishte vendin e par&euml;. Baz&euml; e k&euml;saj shtytjeje nuk &euml;sht&euml; seksualiteti por nevoja p&euml;r bashk&euml;si. N&euml;na e ndien shpesh f&euml;mij&euml;n e saj si pjes&euml; t&euml; trupit t&euml; saj. N&euml;p&euml;rmjet f&euml;mij&euml;ve ajo &euml;sht&euml; e lidhur me gjith&euml; jet&euml;n; ajo ndihet si mbret&euml;resh&euml; p&euml;r jet&euml; a vdekje. Secila n&euml;n&euml; pak a shum&euml; e ka ndjenj&euml;n e spikatur se ato n&euml;p&euml;rmjet f&euml;mij&euml;ve kan&euml; realizuar nj&euml; vep&euml;r krijuese. Ne gati mund t&euml; themi ajo ka ndjenj&euml;n se, ka marr&euml; pjes&euml; n&euml; krijim, sikur q&euml; &euml;sht&euml; marr&euml; edhe vet&euml; Hyu &#8211; nga asgj&euml;ja ajo ka krijuar nj&euml; krijes&euml; t&euml; gjall&euml;. Drejtimi p&euml;r n&euml;n&euml;si n&euml; fakt n&euml; nj&euml;r&euml;n an&euml; &euml;sht&euml; synim drejt ep&euml;rsis&euml;, t&euml; synimit t&euml; ngjajsh&euml;m si ai i Hyut. Neve na ofron nj&euml; nga shembujt m&euml; t&euml; qart&euml; p&euml;r at&euml; se si ky q&euml;llim mund t&euml; p&euml;rdoret p&euml;r t&euml; mir&euml;n e njer&euml;zis&euml;, n&euml; t&euml; mir&euml; t&euml; t&euml; tjer&euml;ve dhe me ndjenj&euml;n m&euml; t&euml; thell&euml; shoq&euml;rore.&nbsp;<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">N&euml;na, natyrisht, ndjenj&euml;n se f&euml;mija &euml;sht&euml; nj&euml; pjes&euml; saj, mund ta ekzagjeroj dhe ta b&euml;j&euml; t&euml; p&euml;rdorsh&euml;m p&euml;r q&euml;llimin e ep&euml;rsis&euml; personale. Ajo, pastaj, mund t&euml; p&euml;rpiqet q&euml; f&euml;mija t&euml; jet&euml; i varur plot&euml;sisht nga ajo dhe t&#39;ia zot&euml;roj&euml; jet&euml;n, q&euml; t&euml; jet&euml; e lidhur gjith&euml;mon&euml; me at&euml;. M&euml; l&euml;joni ta tregoj nj&euml; rast t&euml; nj&euml; gruaje shtat&euml;dhjet&euml;vje&ccedil;are t&euml; nj&euml; fshatari. F&euml;mija i saj, pes&euml;dhjet&euml;vje&ccedil;ar, jetonte ende me t&euml; dhe t&euml; dy nj&euml;koh&euml;sisht s&euml;muhen nga ndezja e mushkrive. N&euml;na mbijeton, sh&euml;rohet; nd&euml;rsa f&euml;mija i saj d&euml;rgohet n&euml; spital dhe vdes. Kur n&euml;na merr lajmin mbi vdekjen e t&euml; birit, thot&euml;: &quot;e kam ditur gjithmon&euml; se djaloshin tim kurr&euml; nuk do ta mund ta rris t&euml; sh&euml;ndosh&euml;&quot;. Ajo ndjehej p&euml;rgjegj&euml;se p&euml;r gjith&euml; jet&euml;n e t&euml; birit. Ajo kurr&euml; nuk ishte p&euml;rpjekur q&euml; at&euml; ta b&euml;j&euml; an&euml;tar t&euml; barabart&euml; t&euml; bashk&euml;sis&euml; son&euml;. Ne tani gradualisht mund t&euml; kuptojm&euml; se &ccedil;far&euml; gabimi &euml;sht&euml;, n&euml;se n&euml;na lidhjet q&euml; i ka marr&euml; me f&euml;mij&euml;n, nuk i zgj&euml;ron dhe nuk e udh&euml;zon q&euml; ta rendit&euml; n&euml; m&euml;nyr&euml; t&euml; barabart&euml; n&euml; shoq&euml;ri<br \/>\nn e njer&euml;zve t&euml; vet. Mardh&euml;niet e nj&euml; n&euml;ne kurr&euml; nuk jan&euml; t&euml; lehta, poashtu edhe lidhja n&euml;n&euml;-f&euml;mij&euml; nuk guxon t&euml; theksohet jasht&euml; mase. K&euml;t&euml; e k&euml;rkon e mira e f&euml;mij&euml;s, por edhe e n&euml;n&euml;s. Aty ku nj&euml; detyr&euml; theksohet jasht&euml; mas&euml;s, duhet t&euml; vuajn&euml; t&euml; gjith&euml; t&euml; tjer&euml;t, edhe vet detyra e jon&euml; e ve&ccedil;ant&euml;, me t&euml; cil&euml;n ne tani po merremi, mund t&euml; zgjidhet m&euml; leht&euml;, n&euml;se ne nuk i japim mas&euml; t&euml; madhe. Nj&euml; n&euml;n&euml; mban mardh&euml;nie me f&euml;mij&euml;t, burrin, dhe me gjith&euml; bashk&euml;sin&euml; e rrethit t&euml; saj. K&euml;to tri lidhje k&euml;rkojn&euml; p&euml;rfillje t&euml; barabart&euml;: te triat duhet t&euml; merren parasysh n&euml; m&euml;nyr&euml; t&euml; qet&euml; dhe t&euml; arsyeshme. N&euml;se n&euml;na e merr parasysh vet&euml;m lidhjen me f&euml;mij&euml;t, ajo medoemos do t&#39;i llastoj&euml; dhe m&euml;soj&euml; keq ata. E pastaj p&euml;r ata (f&euml;mij&euml;t) &euml;sht&euml; shum&euml; v&euml;shtir&euml; t&euml; zhvillojn&euml; pavarsin&euml; dhe vet&euml;dij&euml;n e bashk&euml;sis&euml;. N&euml;se asaj i ka shkuar p&euml;r dore t&euml; lidh&euml; nj&euml; lidhje t&euml; q&euml;ndrueshme mes vetit dhe f&euml;mij&euml;s, detyra tjet&euml;r e saj &euml;sht&euml; ta zgj&euml;roj&euml; pjes&euml;marrjen e tij n&euml; drejtim t&euml; babait; mir&euml;po kjo &euml;sht&euml; gati e pamundur n&euml;se p&euml;r vet&euml; at&euml; (n&euml;n&euml;n) babai &euml;sht&euml; i par&euml;nd&euml;sish&euml;m. Ajo duhet poashtu ta udh&euml;zoj p&euml;r jet&euml;n n&euml; bashk&euml;si me rrethin, motrave dhe v&euml;llez&euml;rve tjer&euml;, shok&euml;ve, t&euml; af&euml;rm&euml;ve, dhe njerz&euml;ve t&euml; tjer&euml; n&euml; p&euml;rgjith&euml;si. Pra detyra e saj &euml;sht&euml; e dyfisht&euml;. Ajo duhet t&#39;ia nd&euml;rmjet&euml;soj&euml; f&euml;mij&euml;s besimin e bashk&euml;krijuesit; dhe pastaj ajo duhet t&euml; jet&euml; e gatshme dhe t&euml; jet&euml; n&euml; gjendje, k&euml;t&euml; besim dhe k&euml;t&euml; shoq&euml;ri ta zgj&euml;roj&euml; deri sa t&#39;i bashkohet bashk&euml;sis&euml; njer&euml;zore.&nbsp;<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">N&euml;se n&euml;na p&euml;rpiqet ta lidh&euml; f&euml;mij&euml;n vet&euml;m me vet&euml;n, m&euml; von&euml; ai do t&euml; refuzoj&euml; &ccedil;do p&euml;rpjekje p&euml;r pjes&euml;marrjen e t&euml; tjer&euml;ve tek ai. Ai do t&#39;i besoj&euml; vet&euml;m n&euml;n&euml;s s&euml; vet, kurse t&euml; gjith&euml; t&euml; tjer&euml;t dhe secilin do ta konsideroj&euml; si armik, n&euml; t&euml; cilin ia merr mendja se ai &euml;sht&euml; si nj&euml; rival konkurent p&euml;r dobin&euml; e tij. &Ccedil;do pjes&euml;marrje q&euml; e tregon ajo p&euml;r bashkshortin apo f&euml;mij&euml;ve t&euml; tjer&euml;, do t&#39;i konsideroj si c&euml;nim t&euml; t&euml; drejtave t&euml; veta dhe fiton bindjen: &quot;n&euml;na ime m&euml; takon mua dhe askujt tjet&euml;r&quot;. Psikolog&euml;t modern&euml; e kan&euml; keqkuptuar gjendjen shum&euml;. Sipas teoris&euml; s&euml; Frojdit, nga kompleksi i Edipit, p&euml;r shembull supozohet se, f&euml;mij&euml;t anojn&euml; p&euml;r at&euml; t&euml; dashurohen n&euml; n&euml;nat e tyre dhe t&euml; martohen me ato si dhe t&euml; urrejn&euml; e ta vrasin babain e tyre. Nj&euml; gabim i till&euml; nuk mund t&euml; lind&euml; kurr&euml;, n&euml;se ne e kuptojm&euml; zhvillimin e f&euml;mij&euml;s. Kompleksi i Edipit mund t&euml; lind&euml; vet&euml;m te f&euml;mija q&euml; d&euml;shiron t&euml; posedoj&euml; v&euml;mendjen e plot&euml; t&euml; n&euml;n&euml;s dhe p&euml;rjashton &ccedil;do njeri tjet&euml;r. Kjo d&euml;shir&euml; nuk &euml;sht&euml; e kufizuar n&euml; gjini. &Euml;sht&euml; d&euml;shira p&euml;r ta v&euml;n&euml; n&euml; zgjedh&euml; (sklav&euml;roj&euml;) n&euml;n&euml;n, at&euml; ta kontrolloj&euml; e zot&euml;roj&euml; plot&euml;sisht dhe ta b&euml;j&euml; si sh&euml;rb&euml;tore. Kjo &euml;sht&euml; e mundur vet&euml;m te f&euml;mij&euml;t, t&euml; cil&euml;t jan&euml; llastuar nga vet&euml; n&euml;nat e tyre, dhe atyre nuk iu &euml;sht&euml; bashkuar edhe ndjenja shoq&euml;rore me pjes&euml;n tjet&euml;r t&euml; bot&euml;s. N&euml; rastet e rralla ka ndodhur q&euml; nj&euml; djalosh, i cili ka qen&euml; plot&euml;sisht i lidhur me n&euml;n&euml;n e tij, e b&euml;nte n&euml;n&euml;n pik&euml; qendrore t&euml; p&euml;rpjekjeve t&euml; tij, p&euml;r t&#39;i zgjedhur problemin e dashuris&euml; dhe martes&euml;s; mir&euml;po kuptimi i nj&euml; sjelljeje t&euml; till&euml; do t&euml; ishte se ai nuk mund ta paramendoj&euml; nj&euml; shoq&euml;ri tjet&euml;r, p&euml;rpos asaj me n&euml;n&euml;n e tij. Asnj&euml; grua tjet&euml;r nuk do ta luaj&euml; rolin e saj, e flijimit t&euml; plot&euml;. Kompleksi i Edipit do t&euml; ishte gjithmon&euml; rezultat artificial i nj&euml; edukimi t&euml; gabuesh&euml;m. Nuk &euml;sht&euml; e nevojshme, q&euml; animin e trash&euml;guar ta marrim si incest apo edhe ta paramendojm&euml;, se nj&euml; gabim i till&euml; n&euml; baz&euml; ka t&euml; b&euml;j&euml; me gjinin&euml;.&nbsp;<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">N&euml;se f&euml;mija, i cili &euml;sht&euml; i lidhur vet&euml;m me n&euml;n&euml;n, do t&euml; vij&euml; n&euml; nj&euml; pozit&euml; kur do t&euml; heqen lidhjet me n&euml;n&euml;n, dhe do t&euml; fillojn&euml; v&euml;sht&euml;rsit&euml;. Kur t&euml; shkoj&euml; n&euml; shkoll&euml;, apo n&euml;se luan me f&euml;mij&euml;t, do t&euml; jet&euml; p&euml;rher&euml; q&euml;llimi i tij q&euml; t&euml; mbes&euml; n&euml; lidhje me n&euml;n&euml;n e tij. Sa her&euml; q&euml; t&euml; ndahet prej saj, ai vuan. Ai d&euml;shiron ta ket&euml; n&euml;n&euml;n e tij p&euml;rher&euml; pas vetit, t&#39;ia t&euml;rheq&euml; v&euml;mendjen, t&euml; jet&euml; p&euml;rher&euml; n&euml; p&euml;rkujdesje. Dhe ka shum&euml; mjete q&euml; mund t&#39;i p&euml;rdor&euml;. Ndoshta b&euml;het nj&euml; djal&euml; i n&euml;n&euml;s, gjithmon&euml; i but&euml; dhe i &euml;mb&euml;l, dhe i uritur p&euml;r dashamir&euml;si. Ndoshta ai qan p&euml;r &ccedil;do v&euml;sht&euml;rsi t&euml; vog&euml;l, ose s&euml;muret, p&euml;r t&euml; treguar se sa urgjentisht ka nevoj&euml; p&euml;r p&euml;rkujdesje t&euml; p&euml;rher&euml;shme. Ndoshta mund t&euml; ket&euml; raste t&euml;rbimi, ku &euml;sht&euml; i pad&euml;gjuesh&euml;m, dhe i kund&euml;rshtuesh&euml;m, p&euml;r ta kthyer v&euml;mendjen e n&euml;n&euml;s nga vetja. Ne gjejm&euml; te f&euml;mij&euml;t q&euml; kan&euml; nevoj&euml; p&euml;r p&euml;rkujdesje mij&euml;ra lloje t&euml; tilla rastesh t&euml; f&euml;mij&euml;ve t&euml; llastuar, t&euml; cil&euml;t luftojn&euml; p&euml;r v&euml;mendjen e n&euml;nave t&euml; tyre dhe kund&euml;rshtojn&euml; &ccedil;do k&euml;rkes&euml; t&euml; rrethit t&euml; tyre.&nbsp;<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">F&euml;mija fiton p&euml;rvoj&euml; t&euml; shpejt&euml; n&euml; zgjedhjen e mjeteve m&euml; t&euml; p&euml;rshtatura p&euml;r t&euml;rheqjen e v&euml;mendjes. F&euml;mij&euml;t e llastuar shpesh kan&euml; frik&euml; nga ajo q&euml; t&euml; lihen vet&euml;m, posac&euml;risht n&euml; err&euml;sir&euml;. Nuk &euml;sht&euml; vet&euml; err&euml;sira q&euml; i frigohen ata; por ata e p&euml;rdorin frik&euml;n p&euml;r ta detyruar n&euml;n&euml;n, q&euml; t&euml; q&euml;ndroj&euml; af&euml;r tyre. Nj&euml; f&euml;mij&euml; i till&euml; i llastuar b&euml;rtet p&euml;rher n&euml; err&euml;sir&euml;. Kur n&euml;na e tij nj&euml;her&euml; nat&euml;n shkon te f&euml;mija pas b&euml;rtim&euml;s, e ka pyet&euml;r at&euml;: &quot;pse po frigohesh?&quot; &quot;Sepse &euml;sht&euml; err&euml;sir&euml;&quot;, p&euml;rgjigjet ai. Mir&euml;po n&euml;na e kishte hetuar q&euml;llimin e sjelljes s&euml; tij. &quot;Dhe tani q&euml; jam k&euml;tu&quot;, i thot&euml; ajo, &quot;a &euml;sht&euml; m&euml; pak err&euml;sir&euml;?&quot; Vet&#038;eu<br \/>\nml; err&euml;sira nuk &euml;sht&euml; me r&euml;nd&euml;si dhe frika nga kjo do t&euml; thot&euml; vet&euml;m se nuk d&euml;shironte t&euml; jet&euml; i ndar&euml; nga n&euml;na. N&euml;se ky rast paraqitet te nj&euml; f&euml;mij&euml; i till&euml;, gjitha emocionet e tij, gjith&euml; fuqia shpirt&euml;rore dhe aft&euml;sit&euml; e tij, jan&euml; t&euml; drejtuara p&euml;r ta krijuar nj&euml; situat&euml; p&euml;r t&euml; cil&euml;n n&euml;na duhet t&euml; vij&euml; e t&euml; marr&euml; kontakt p&euml;rs&euml;ri me at&euml;. M&euml; an&euml; t&euml; b&euml;rtitjes, thirrjeve, pagjum&euml;sia apo t&euml; tjera, ai p&euml;rpiqet ta sjell&euml;, gjej&euml; n&euml;n&euml;n e vet. Nj&euml; mjet i v&euml;&ccedil;ant&euml;, q&euml; ka t&euml;rhjekur v&euml;mendjen p&euml;rher&euml; t&euml; psikolog&euml;ve dhe edukator&euml;ve &euml;sht&euml; frika. N&euml; psikologjin&euml; individuale nuk merremi me shkaqet e frik&euml;s, por me &ccedil;&euml;shtjen e q&euml;llimit t&euml; frik&euml;s. T&euml; gjith&euml; f&euml;mij&euml;t e llastruar vujan nga frika. Me ndihm&euml;n e frik&euml;s s&euml; tyre mund t&euml; shkaktojn&euml; t&euml;rheqjen e v&euml;mendjes mbi ta dhe p&euml;r k&euml;t&euml; ata nd&euml;rtojn&euml; k&euml;t&euml; ndjenj&euml; n&euml; stilin e jet&euml;n s&euml; tyre. Ata p&euml;rfitojn&euml; nga kjo q&euml; q&euml;llimin e tij &#8211; (ri)fitimin e kontaktit me n&euml;n&euml;n &#8211; ta arrijn&euml;. F&euml;mija frikacak &euml;sht&euml; nj&euml; f&euml;mij&euml;, i cili &euml;sht&euml; i llastuar dhe d&euml;shiron t&euml; jet&euml; edhe m&euml;tutje i llastuar.&nbsp;<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">Nganj&euml;her&euml; f&euml;mij&euml;t e till&euml; t&euml; llastuar &euml;nd&euml;rrojn&euml; &euml;ndrra t&euml; k&euml;qia dhe b&euml;rtasin n&euml; gjum&euml;. Kjo &euml;sht&euml; nj&euml; simptom&euml; e njohur; por p&euml;rderisa gjumi konsiderohej si e kund&euml;rta e gjendjes zgjuar, nuk mund t&euml; kuptohej. Por kjo ka qen&euml; gabim; gjumi dhe zgjuarja nuk jan&euml; kurr&euml;far&euml; kund&euml;rshtimesh, por lloje t&euml; loj&euml;s t&euml; sjelljes. F&euml;mija sillet n&euml; &euml;ndrrat e tij gati nj&euml;jt&euml; sikur edhe gjat&euml; dit&euml;s. Q&euml;llimi i tij, p&euml;r ta ndryshuar gjendjen p&euml;r p&euml;rfitime t&euml; tij, ndikon trupin si dhe mendjen e tij; dhe pas disa ushtrimeve dhe p&euml;rvoj&euml;s e gjen&euml; rrug&euml;n m&euml; t&euml; suksesshme p&euml;r t&#39;iu ofruar q&euml;llimit t&euml; tij. Bile edhe n&euml; mendimet n&euml; gjum&euml; i vijn&euml; n&euml; kujtes&euml; pamjet dhe mendimet, q&euml; i sh&euml;rbejn&euml; p&euml;r q&euml;llimin e tij. F&euml;mij&euml;t e llastuar pas disa p&euml;rvojave gjejn&euml; mendimet q&euml; shpien n&euml; tmerr, frik&euml;, q&euml; jan&euml; shum&euml; t&euml; p&euml;rshtatshme, q&euml; ta rivendos&euml; shpejt lidhjen e nd&euml;rprer&euml; p&euml;rkoh&euml;sisht m&euml; n&euml;n&euml;n. F&euml;mij&euml;t e llastuar mbajn&euml; bile edhe shpesh &euml;ndrrat e frik&euml;s pran&euml; veti edhe kur t&euml; rriten. &Euml;ndrrat e frik&euml;s kan&euml; qen&euml; mjet i mir&euml; p&euml;r t&euml;rheqjen e v&euml;mendjes, q&euml; m&euml; von&euml; &euml;sht&euml; mekanizuar si zakon.&nbsp;<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\"><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font>Ky p&euml;dorim i frik&euml;s &euml;sht&euml; i p&euml;rhapur aq shum&euml; sa q&euml; ne do t&euml; befasoheshim shum&euml;, n&euml;se do t&euml; d&euml;gjonim nga ndonj&euml; f&euml;mij&euml; i llastruar se, ai nat&euml;n kurr&euml; nuk ka shkaktuar telashe. Numri i trikave p&euml;r nxitjen e v&euml;mendjes &euml;sht&euml; shum&euml; i pasur. Disa f&euml;mij&euml; ankohen p&euml;r krevatin e pap&euml;rshtatsh&euml;m ose k&euml;rkojn&euml; uj&euml;; disa t&euml; tjer&euml; frikohen nga hajdut&euml;t ose kafsh&euml;t e egra. Poashtu disa t&euml; tjer&euml; nuk i z&euml; gjumi, n&euml;se prind&euml;rit e tyre nuk ulen pran&euml; tyre. Disa &euml;ndrrojn&euml;; disa bien nga krevati; disa e lagin krevetin. Vet&euml;m nj&euml; f&euml;mij&euml; i llastuar, q&euml; e sh&euml;roja un&euml;, dukej se nat&euml;n nuk shkaktonte fare v&euml;sht&euml;rsi. N&euml;na thoshte, vajza flen mir&euml; pa &euml;nd&euml;rruar dhe pa u zgjuar, s&#39;ka pasur kurr&euml; v&euml;shtir&euml;si. Un&euml; i emrova t&euml; gjitha simptomat t&euml; cilat mund t&euml; vin&euml; n&euml; shprehje, mir&euml;po te kjo vajz&euml; nuk kishte di&ccedil;ka te ngjajshme. M&euml; n&euml; fund u mjegullova. &quot;Ku flen&euml; ajo?&quot; e pyeta n&euml;n&euml;n. &quot;N&euml; krevatin tim&quot;, &#8211; mu p&euml;rgjigj ajo.&nbsp;<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">Shpesh s&euml;mundja &euml;sht&euml; ndihm&euml; p&euml;r f&euml;mij&euml;t e llastuar, sepse n&euml;se jan&euml; t&euml; s&euml;mur&euml;, llastohen edhe m&euml; shum&euml; se herave tjera. Ndodh shpesh, q&euml; nj&euml; f&euml;mij&euml; i till&euml; pak&euml; pas s&euml;mundjes del si f&euml;mij&euml; q&euml; ka nevoj p&euml;r kujdesje; s&euml; pari n&euml; t&euml; shumt&euml;n e rasteve supozohet se ende &euml;sht&euml; nj&euml; rezultat i s&euml;mundjes. N&euml; t&euml; v&euml;rtet&euml; kujton mbas sh&euml;rimit vorbullin, rrap&euml;llim&euml;n q&euml; &euml;sht&euml; b&euml;r&euml; p&euml;r shkak t&euml; tij, kur ishte i s&euml;mur&euml;. N&euml;na nuk mund ta llastoj edhe m&euml; tutje sikur q&euml; ka b&euml;r&euml; deri at&euml;her&euml;, dhe k&euml;shtu hakmarret duke u b&euml;r&euml; f&euml;mij&euml; q&euml; ka nevoj&euml; p&euml;r p&euml;rkujdesje. Nganj&euml;her&euml; ndonj&euml; f&euml;mij&euml;, i cili p&euml;rgjon, sikur nj&euml; f&euml;mij&euml; tjet&euml;r q&euml; n&euml;p&euml;rmjet s&euml;mundjes s&euml; tij bie n&euml; qend&euml;r t&euml; v&euml;mendjes n&euml; rrethin e tij, d&euml;shiron q&euml; t&euml; s&euml;muret edhe vet&euml;; k&euml;shtu ai puth&euml; f&euml;mij&euml;n e s&euml;mur&euml; q&euml; edhe ia vet&euml; t&euml; marr&euml; s&euml;mundjen e tij.&nbsp;<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\"><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font>Nj&euml; vajz&euml; kishte qen&euml; kat&euml;r vite n&euml; spital dhe ishte llastruar shum&euml; nga mjek&euml;t dhe infermier&euml;t. Kur kthehet n&euml; sht&euml;pi n&euml; fillim llastohet edhe nga prind&euml;rit, mir&euml;po mbas nj&euml; kohe fillon t&euml; largohet v&euml;mendja ndaj saj. &Ccedil;do her&euml; q&euml; asaj nuk i &euml;sht&euml; dh&euml;n&euml; ajo q&euml; ka d&euml;shiruar, ajo ka futur gishtin n&euml; goj&euml; dhe thoshte: &quot;un&euml; kam qen&euml; n&euml; spital&quot;. Ajo ju kujton t&euml; tjer&euml;ve, se ajo ka qen&euml; e s&euml;mur&euml;, dhe k&euml;rkonte ta rivendos&euml; gjendjen e k&euml;ndshme q&euml; kishte qen&euml;. Sjellje t&euml; nj&euml;jt&euml;, ne v&euml;rejm&euml; edhe tek t&euml; rriturit, t&euml; cil&euml;t me k&euml;naq&euml;si flasin p&euml;r s&euml;mundjet dhe operacionet t&euml; cilave iu jan&euml; dashur t&#39;iu n&euml;nshtrohen. N&euml; an&euml;n tjet&euml;r, nganjeher&euml; ndodh&euml; q&euml; nj&euml; f&euml;mij&euml; i cili iu ka shkaktuar v&euml;sht&euml;rsi prind&euml;rve, pas s&euml;mundjes sh&euml;rohet dhe nuk u b&euml;n m&euml; probleme prind&euml;rve. Ne vec nd&euml;gjuam se f&euml;mij&euml;t me t&euml; meta organike p&euml;r f&euml;mij&euml;n &euml;sht&euml; nj&euml; ngarkes&euml; plot&euml;suese, mir&euml;po ne nd&euml;gjuam poashtu se kjo nuk i shpjegon n&euml; m&euml;nyr&euml; t&euml; mjaftueshme karakteret e k&euml;qia. S&euml; k&euml;ndejmi ne guxojm&euml; t&euml; dyshojm&euml; se mos t&euml; metat organike n&euml; vete kan&euml; t&euml; b&euml;jn&euml; di&ccedil;ka me ndryshimet. Nj&euml; f&euml;mij&euml;, i dyti n&euml; familje, iu shkaktonte prind&euml;rve merakosje t&euml; madhe. Ai ishte nj&euml; g&euml;njeshtar, vjedh&euml;s dhe mashtrues, ishte i ashp&euml;r dhe i eg&euml;r. M&euml;simdh&euml;n&euml;sit e tij nuk kishin mund&euml;si q&euml; t&euml; fillojn&euml; asgj&euml; me at&euml; sa q&#038;eu<br \/>\nml; vijn&euml; deri te mendimi se ai duhet t&euml; d&euml;rgohet n&euml; nj&euml; sht&euml;pi p&euml;r p&euml;rmir&euml;sim. Gjat&euml; asaj kohe f&euml;mija s&euml;muhet. Ai vuante nga s&euml;mundja e turberkulozit n&euml; eshtra dhe ishte detyruar t&euml; q&euml;ndroj gjysm&euml; vjeti n&euml; gips i shtrir&euml;. Pasi q&euml; ai fillon t&euml; ndjehet mir&euml; b&euml;het f&euml;mija m&euml; i mir&euml; n&euml; familje. Ne nuk mund ta marrim me mend se nj&euml; s&euml;mundje mund t&euml; ket&euml; nj&euml; ndikim t&euml; till&euml; n&euml; f&euml;mij&euml;n, dhe k&euml;shtu ne pam&euml; se ky ndryshim kishte t&euml; b&euml;j&euml; me njohjen e gabimeve t&euml; m&euml;parshme. Ai kishte menduar gjithmon&euml; se prind&euml;rit po e dashurojn&euml; v&euml;llaun e tij m&euml; shum&euml; dhe se at&euml; e kan&euml; l&euml;n&euml; pas dore. Gjat&euml; s&euml;mundjes s&euml; tij ai vet&euml; gjendet n&euml; qend&euml;r t&euml; v&euml;mendjes. Secili p&euml;rkujdesej p&euml;r at&euml; dhe i ndihmuan atij, dhe k&euml;shtu ai ishte mjaft i aft&euml; t&euml; kuptoj&euml; dhe t&euml; largohet nga pik&euml;pamja e tij se ai po lihet pas dore.&nbsp;<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">&Euml;sht&euml; qesharake, t&euml; mendohet, se rruga m&euml; e mir&euml; &euml;sht&euml;, q&euml; gabimet e shpeshta t&euml; n&euml;n&euml;s t&euml; menjanohen, t&euml; gjith&euml; f&euml;mij&euml;t t&#39;iu largohet p&euml;rkujdesaja e n&euml;n&euml;s s&euml; tyre dhe t&#39;ju jepen kujdestareve apo institucioneve adekuate p&euml;r k&euml;t&euml;, q&euml; t&euml; kujdes&euml;n p&euml;r ata. Kurdo q&euml; ne t&euml; k&euml;rkojm&euml; nj&euml; z&euml;vend&euml;sim t&euml; n&euml;n&euml;s, t&euml; shikojm&euml; ne ndonj&euml; q&euml; luan rolin e n&euml;n&euml;s &#8211; e cila lidh&euml; f&euml;mij&euml;n n&euml; vete, mu ashtu sic e b&euml;n edhe n&euml;na. F&euml;mij&euml;t q&euml; rriten n&euml;p&euml;r jetimore, shpesh nuk kan&euml; kurr&euml;far&euml; kuptimi, ndjenje p&euml;r t&euml; tjer&euml;t: askush nuk ka qen&euml; pran&euml; tij, q&euml; t&euml; mund t&euml; jet&euml; nj&euml; ur&euml; e gjall&euml; mes f&euml;mij&euml;s dhe bashkkrijuesit (n&euml;n&euml;s) t&euml; tij. Nganj&euml;her&euml; jan&euml; b&euml;r&euml; p&euml;rpjekje me f&euml;mij&euml;t e jetimoreve, q&euml; jan&euml; shvilluar jo-mir&euml;. &Euml;sht&euml; k&euml;rkuar nj&euml; edukatore p&euml;r parashkollor&euml; apo ndonj&euml; infermiere, q&euml; f&euml;mij&euml;s t&#39;ia ndaj&euml; p&euml;rkujdesjen e saj personale, ose t&euml; vendoset n&euml; nj&euml; familje ku n&euml;na do t&euml; kujdeset si p&euml;r f&euml;mij&euml;n e saj. Rezulati ka qen&euml; gjithnj&euml; nj&euml; p&euml;rmir&euml;sim i theksuar, n&euml;se &euml;sht&euml; zhgjedhur n&euml;na p&euml;r p&euml;rkujdesje (njerka) e mir&euml;. Mund&euml;sia m&euml; e mir&euml; p&euml;r t&euml; rritur f&euml;mij&euml; t&euml; till&euml;, n&euml;se gjendet nj&euml; z&euml;vend&euml;sim p&euml;r baban&euml; dhe n&euml;n&euml;n dhe p&euml;r nj&euml; jet&euml; familjare; dhe e gjith&euml; ajo &ccedil;ka do mund t&euml; b&euml;nim n&euml;se do t&#39;iu marrim f&euml;mij&euml;n prind&euml;rve, me shum&euml; mund do t&euml; mundeshim t&euml; gjejm&euml; njer&euml;z t&euml; tjer&euml; q&euml; do t&euml; mund t&#39;i merrnin detyrat e prind&euml;rve.&nbsp;<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">Dometh&euml;nia e dashamir&euml;sis&euml; s&euml; n&euml;n&euml;sis&euml; dhe p&euml;rkujdesjes n&euml;n&euml;sore del nga fakti se, ka aq shum&euml; d&euml;shtime q&euml; vijn&euml; nga rrethi i jetim&euml;ve, t&euml; f&euml;mij&euml;ve nga prind&euml;rit pa kuror&euml;, f&euml;mij&euml;ve t&euml; pad&euml;shiruesh&euml;m dhe f&euml;mij&euml;ve nga kurorat e prishura. &Euml;sht&euml; e njohur se, roli i nj&euml; njerke &euml;sht&euml; shum&euml; i v&euml;shtir&euml; dhe f&euml;mij&euml;t shpesh e refuzojn&euml; at&euml;. N&euml; t&euml; v&euml;rtet&euml; v&euml;sht&euml;rsia nuk &euml;sht&euml; e pazgjidhur, dhe un&euml; njof raste ku me rezultat t&euml; mir&euml; &euml;sht&euml; tejkaluar; mir&euml;po vet&euml;m shpeshher&euml; gruaja nuk e kupton situat&euml;n. Ndoshta lidhen shum&euml; ngusht&euml; f&euml;mij&euml;t me babain, n&euml;se vdes n&euml;na dhe llastohen nga ai. Pra ndihen se do t&#39;i vidhet dashamir&euml;sia dhe k&euml;shtu rezistojn&euml; kund&euml;r njerk&euml;s. Ajo (njerka) mbrohet dhe kund&euml;rsulmon, dhe tani f&euml;mij&euml;t kan&euml; nj&euml; arsye t&euml; v&euml;rtet&euml; p&euml;r rezistenc&euml;. Ajo i ka provokuar ata dhe f&euml;mij&euml;t luftojn&euml; m&euml; shum&euml; se kurr&euml;. Lufta me nj&euml; f&euml;mij&euml; &euml;sht&euml; gjithmon&euml; e pakuptimt&euml;; nuk mundet kurr&euml; t&euml; fitohet me p&euml;rdorimin e dhun&euml;s apo t&euml; fitohet p&euml;r bashkpunim. Nga p&euml;rleshjet e tilla del gjithmon&euml; si fitimtar, ngadhnjyes ai m&euml; i dob&euml;ti. K&euml;rkohet di&ccedil;ka nga ai, &ccedil;ka kund&euml;rshton t&euml; jap&euml;, di&ccedil;ka &ccedil;ka me an&euml; t&euml; mjeteve t&euml; tilla, metodave t&euml; tilla kurr&euml; nuk mund t&euml; arrihet. Nj&euml; p&euml;rpjekje e paparashikueshme n&euml; tensionim dhe harxhim t&euml; pakuptimt&euml; t&euml; energjis&euml; do t&euml; kursehet, n&euml;se ne p&euml;rfundimisht do t&euml; kuptonim se, dashuria dhe bashkpunimi nuk mund t&euml; fitohen kurr&euml; n&euml;p&euml;rmjet dhun&euml;s.&nbsp;<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">Roli i babait n&euml; jet&euml;n familjare &euml;sht&euml; poashtu i r&euml;nd&euml;sish&euml;m sikur ai i n&euml;n&euml;s. N&euml; fillim mardh&euml;niet e tij me f&euml;mij&euml;n jan&euml; m&euml; pak t&euml; ngushta; ndikimi efektiv i tij fillon m&euml; von&euml;. Ne vecse kemi parashtruar disa rreziqe q&euml; mund t&euml; dalin n&euml;se n&euml;na dashamir&euml;sin&euml;, simpatin&euml; e f&euml;mij&euml;s nuk e zgjeron edhe drejt&euml; babait. Mund t&euml; p&euml;soj&euml; pastaj nj&euml; penges&euml; t&euml; madhe n&euml; zhvillimin e ndjenj&euml;s s&euml; tij p&euml;r bashk&euml;si. N&euml;se martesa &euml;sht&euml; fatkeqe, situata p&euml;r f&euml;mij&euml;n &euml;sht&euml; pot&euml; rreziqe. N&euml;na ndoshta ndihet e pafuqishme, q&euml; ta p&euml;rfitoj&euml;, bashkangjis&euml; babain n&euml; jet&euml;n familjare; ndoshta ajo d&euml;shiron q&euml; ta mbaj f&euml;mij&euml;n vet&euml;m p&euml;r vete. Ndoshta te dy prind&euml;rit e shfryt&euml;zojn&euml; f&euml;mij&euml;n si peng p&euml;r luft&euml;n e tyre personale. Secili d&euml;shiron ta lidh&euml; f&euml;mij&euml;n p&euml;r vete, t&euml; dashurohet nga f&euml;mija m&euml; shum&euml; se partneri tjet&euml;r. N&euml;se f&euml;mij&euml;t ndjejn&euml; q&euml;ndrimet, mendimet e ndryshme t&euml; prind&euml;rve ata lagohen me shkatht&euml;si. K&euml;shtu krijohet nj&euml; konkurenc&euml;, se kush mundet m&euml; mir&euml; t&euml; sillet me f&euml;mij&euml;n apo ta llastoj&euml; at&euml; m&euml; mir&euml;. &Euml;sht&euml; e pamundur nj&euml; f&euml;mij&euml; n&euml; nj&euml; atmosfer&euml; t&euml; till&euml; t&euml; edukohet p&euml;r vet&euml;dije n&euml; bashk&euml;si. Bashk&euml;sia e par&euml; me njer&euml;zit e tjer&euml; q&euml; p&euml;rjeton &euml;sht&euml; ajo me prind&euml;rit; n&euml;se ajo &euml;sht&euml; e keqe nuk mund t&euml; pritet q&euml; kuptimi p&euml;r bashk&euml;si t&euml; zhvillohet vet&euml;m. F&euml;mij&euml;t nga kurorat fatkeqe rriten me pik&euml;pamje pesimiste p&euml;r martes&euml;, n&euml;se nuk fitojn&euml; p&euml;rshtypjen e par&euml; t&euml; mir&euml;. Edhe kur t&euml; rriten do ta ken&euml; ndjenj&euml;n, se &ccedil;do martes&euml; mund t&euml; p&euml;rfundoj&euml; keq. Ata do t&euml; p&euml;rpiqen t&#39;i ikin gjinis&euml; s&euml; kund&euml;rt ose jan&euml; t&euml; bindur se p&euml;rpjekjet p&euml;r afrim do t&euml; t&euml; p&euml;rfundojn&euml; si t&euml; pafat. P&euml;r k&euml;t&euml; f&euml;mija &euml;sht&euml; shum&euml; i d&euml;mtuar n&euml;se kurora, martesa e prind&euml;rve t&euml; tyre nuk &euml;sht&euml; nj&euml; qeliz&#038;eum<br \/>\nl; aktive e bashk&euml;sis&euml;, nj&euml; rezultat i jet&euml;s n&euml; bashk&euml;si dhe nj&euml; shkoll&euml; e jet&euml;s n&euml; bashk&euml;si. Kuptimi i martes&euml;s &euml;sht&euml; partneriteti mes dy njerz&euml;ve p&euml;r mir&euml;qenien e dyansh&euml;m, p&euml;r t&euml; mir&euml;n e f&euml;mij&euml;ve t&euml; tyre dhe shoq&euml;ris&euml;, dhe n&euml;se ata d&euml;shtojn&euml; n&euml; nj&euml;r&euml;n nga k&euml;to pik&euml;pamje, ajo nuk q&euml;ndron n&euml; harmoni me k&euml;rkesat e jet&euml;s.&nbsp;<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">K&euml;tu pasi q&euml; martesa &euml;sht&euml; partneritet, asnj&euml;ra pal&euml; nuk do t&euml; duhej t&euml; ushtroj&euml; mbizot&euml;rim. Kjo pik&euml; duhet t&euml; kihet parasysh&euml; n&euml; m&euml;nyr&euml; bazore. N&euml; gjith&euml; udh&euml;heqjen e jet&euml;s familjare s&#39;ka nevoj&euml; p&euml;r demostrimin e forc&euml;s, dhe &euml;sht&euml; e pak&euml;ndshme, n&euml;se nj&euml; partner udh&euml;heq&euml; dhe i kushtohet m&euml; shum&euml; v&euml;mendje se t&euml; tjer&euml;ve. N&euml;se babai &euml;sht&euml; nj&euml; pesonalitet i fort&euml; dhe ngren tonin n&euml; familje, t&euml; rinj&euml;t marrin nj&euml; pik&euml;pamje t&euml; gabueshme p&euml;r pritjet q&euml; jan&euml; t&euml; lidhura me rolin e tyre mashkullor. Vajzat vuajn edhe m&euml; shum&euml;. Meshkujt n&euml; pik&euml;pamjen e tyre jan&euml; tiranik&euml;; martesa ju duket atyre sikur t&euml; jet&euml; nj&euml; n&euml;nshtrim ose nj&euml; skllav&euml;rim. Nganj&euml;her&euml; ato do t&euml; p&euml;rpiqen ta shp&euml;tojn&euml; vet&euml;n nga gjinia tjet&euml;r me ikjen e tyre n&euml; perversione.<font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><\/p>\n<p>_________<\/p>\n<p><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><font color=\"#000000\">&nbsp;<\/font><em>marre nga stublla.ch, perktheu nga gjermanishtja Zef Ahmeti<\/em> <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nj&euml; kapitull i zgjedhur dhe i p&euml;rkthyer nga libri i ALFRED ADLER-it &quot;Wozu leben wir&quot; (P&euml;r &ccedil;ka jetojm&euml;)<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[203],"tags":[],"class_list":["post-1701","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-c59-diskurse"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/psikologjia.com\/wordpress2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1701"}],"collection":[{"href":"https:\/\/psikologjia.com\/wordpress2\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/psikologjia.com\/wordpress2\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/psikologjia.com\/wordpress2\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/psikologjia.com\/wordpress2\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1701"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/psikologjia.com\/wordpress2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1701\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/psikologjia.com\/wordpress2\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1701"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/psikologjia.com\/wordpress2\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1701"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/psikologjia.com\/wordpress2\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1701"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}